Wat Rotterdam en Arnhem verbindt in de aanpak van schulden

Nieuw Vaarwater bestaat sinds 2021 en is opgericht door Stichting De Verre Bergen, het filantropische fonds van de Rotterdamse familie Van der Vorm. Inmiddels werken er zo’n 85 professionals aan één duidelijke ambitie: mensen met geldzorgen zo snel mogelijk weer perspectief bieden. De lat ligt hoog, want de stichting wil duizend gezinnen per jaar schuldenvrij maken. Wat Bas Woudstra direct herkende in het gesprek in Immerloo, was de gedeelde overtuiging achter beide initiatieven. “De visie is hetzelfde: mensen sneller perspectief geven door hun schulden op te lossen,” zegt hij. “Op allerlei plekken in het land zijn initiatieven om mensen met schulden beter te helpen. Als je die naast elkaar legt, wordt zichtbaar hoeveel aanpakken elkaar raken.”

Snel perspectief geven

Zowel Nieuw Vaarwater als Immerloo Schuldenvrij kiezen ervoor om de schulden van gezinnen na onderhandeling met schuldeisers ineens af te kopen, zodat er meteen ruimte en perspectief ontstaat. Tegelijkertijd gebeurt dat in een heel andere context. Waar Immerloo Schuldenvrij bewust kleinschalig en gebiedsgericht werkt – als experiment in één Arnhemse wijk, met ruimte om te leren en te onderzoeken – heeft Nieuw Vaarwater vanaf het begin ingezet op schaal en zichtbaarheid. Dat laatste is extra van belang omdat Rotterdammers zichzelf kunnen aanmelden bij Nieuw Vaarwater, waar bij Immerloo Schuldenvrij gezinnen op basis van data proactief worden benaderd.

Ook de manier waarop ondersteuning wordt ingericht verschilt. Nieuw Vaarwater richt zich sterk op financiële problematiek en biedt naast schuldhulp ook budgetbeheer, begeleiding en advies. Er is wel samenwerking met bijvoorbeeld partijen op het gebied van welzijn en mentale zorg. Immerloo Schuldenvrij kijkt en helpt breder dan alleen bij de schulden. Financiële problemen staan vaak niet op zichzelf, maar hangen samen met andere leefgebieden. De begeleiding is daarom langduriger, breder en intensiever om duurzaam herstel van het hele gezin mogelijk te maken.

Succesvolle elementen breder toepassen

Voor Marloes Kos, projectmanager van Immerloo Schuldenvrij, was het gesprek vooral waardevol omdat het scherpte bracht: “Door met elkaar in gesprek te gaan, zie je beter wat je eigen keuzes betekenen. Het helpt ons om te reflecteren: waarom doen we wat we doen, en wat levert dat op voor gezinnen?” Bas Woudstra ziet dit soort ontmoetingen als een belangrijke tussenstap naar opschaling. “We hoeven het wiel niet steeds opnieuw uit te vinden. Als we genoeg van elkaar geleerd hebben, is het logisch om te kijken hoe je succesvolle elementen breder kunt toepassen. Uiteindelijk wil je dat mensen, waar ze ook wonen, sneller geholpen worden.”

Een concreet voorbeeld van die kennisdeling is dat een groep onderzoekers die bij verschillende schuldenaanpakken in verschillende gebieden betrokken zijn, inmiddels periodiek met elkaar uitwisselt. Zo worden inzichten sneller gedeeld.

De ontmoeting in Immerloo liet zien dat verschillen in schaal, organisatie en aanpak geen tegenstelling hoeven te zijn. Ze maken zichtbaar dat er meerdere routes zijn naar hetzelfde doel: schulden oplossen, perspectief herstellen en mensen weer ruimte geven om vooruit te kijken.

Van links naar rechts: Koen Jansen, Marloes Kos en Bas Woudstra in gesprek bij het Huis voor de Wijk in Immerloo